माओ : जन्मजयन्ती होइन, क्रान्तिको पुनःआह्वान
माओत्सेतुङ इतिहासको तस्बिर होइनन्,
उनी आजको राजनीतिमाथि तेर्सिएको प्रश्न हुन्।
१३३ वर्षपछि पनि उनको नाम असहज लाग्छ भने,
समस्या माओ होइन,
समस्या हाम्रो वर्तमान हो।
आज माओत्सेतुङको १३३ औँ जन्मजयन्ती हो।
यो दिन फूल, औपचारिकता र भाषणका लागि मात्र होइन।
यो दिन हो - प्रश्न गर्ने, सम्झने र पुनः उभिने दिन।
विश्व कम्युनिस्ट आन्दोलनका महान् नेता अध्यक्ष माओत्सेतुङको जन्मदिवसको अवसरमा समुन्नत समाजको आकांक्षा बोकेका सम्पूर्ण क्रान्तिकारी शक्ति तथा जनसमुदायमा हार्दिक क्रान्तिकारी अभिवादन व्यक्त गर्नु केवल औपचारिकता होइन यो वैचारिक प्रतिबद्धताको घोषणा हो।
माओ को हुन्? (आज पहिलो पटक नाम सुन्नेहरूका लागि)
२६ डिसेम्बर १८९३।
चीनको हुनान प्रान्तको एउटा सानो गाउँ।
न दरबार, न सत्ता, न सुविधा,
एक साधारण किसान परिवारमा माओत्सेतुङ जन्मिन्छन्।
उहाँ शिक्षक बने, पुस्तकालयमा काम गरे,
गरीबी देखे, अन्याय देखे,
र अन्ततः एउटा निष्कर्षमा पुगे
“यदि जनता उठ्दैनन् भने,
इतिहास सधैँ शक्तिशालीले नै लेख्छ।”
माओ कुनै तयार नेता थिएनन्।
उहाँ संघर्षले बनाएको नेतृत्व हुनुहुन्थ्यो।
क्रान्ति किताबबाट होइन, जनताबाट
माओले त्यतिबेला साहसिक कुरा गरे, जब धेरै डराइरहेका थिए:
“क्रान्ति सहरका दरबारबाट होइन,
गाउँका खेत र श्रमिकका हातबाट हुन्छ।”
धेरैले यो असम्भव भने।
तर १९४९ मा जनवादी गणतन्त्र चीन स्थापना भयो।
त्यस दिन माओले होइन जनताले इतिहास जिते।
उहाँले देखाइदिनुभयो,
जनता संगठित भए भने
सत्ता बलियो हुँदैन, कमजोर हुन्छ।
आजको विश्व : माओ किन फेरि सान्दर्भिक छन्?
आजको विश्व:
-
साम्राज्यवाद नयाँ रूपमै जीवित छ,
-
नवउदारवादले श्रम सस्तो बनाएको छ,
-
धनी झन् धनी, गरिब झन् गरिब हुँदैछन्।
यही परिस्थितिमा माओका विचार झन् तीखा देखिन्छन्।
माओले सामाजिक अन्तर्विरोधलाई बुझ्ने वैज्ञानिक दृष्टिकोण दिए।
लोकतन्त्र भनेको पाँच वर्षमा भोट हाल्नु मात्र होइन,
जनताको स्वामित्वमा सत्ता हुनु हो भन्ने कुरा स्पष्ट पारे।
माओको बाटो इतिहासको पानामा बन्द छैन,
यो बाटो आज पनि
राष्ट्रिय स्वाधीनता,
आत्मनिर्भर अर्थतन्त्र
र समानतामूलक समाजतर्फ इङ्गित गरिरहेको छ।
नेपाली समाज र माओको ऐना
हामीले सामन्तवाद अन्त्यको एक चरण पूरा गरिसकेका छौँ।
यो सामान्य उपलब्धि होइन।
यसले चेतना, संगठन र आत्मविश्वास दियो।
तर आज पनि:
-
किसान मल र बजार खोज्दै छन्,
-
युवा भविष्य खोज्दै विदेशिएका छन्,
-
राजनीति जनताबाट टाढिँदै गएको छ।
माओले चेतावनी दिएका थिए:
“जनताबाट टाढा गएको राजनीति
अन्ततः आत्मसमर्पण हुन्छ।”
आज यो वाक्य नेपाली यथार्थको ऐनाजस्तै बनेको छ।
माओले सिकाएको कठोर सत्य
माओ भावुक आदर्शवादी होइनन्।
उहाँले स्पष्ट भन्नुभयो:
-
अवसरवादले क्रान्ति मार्छ,
-
वैचारिक विचलनले आन्दोलन कमजोर बनाउँछ,
-
आत्मसमर्पणले इतिहास गुमाउँछ।
त्यसैले माओ दिवस मनाउनु भनेको
नारा लगाउनु होइन:
आत्मपरीक्षण गर्नु हो।
विचारमा स्पष्टता,
व्यवहारमा एकता,
संघर्षमा दृढता,
यही माओको वास्तविक शिक्षा हो।
आजको आह्वान
आज माओत्सेतुङको १३३ औँ जन्मजयन्तीको अवसरमा
एउटा स्पष्ट आह्वान,
मतभेदभन्दा माथि उठौँ।
सार्वभौम, आत्मनिर्भर, समानतामूलक
र समाजवादी नेपालको लक्ष्यका लागि
सम्पूर्ण क्रान्तिकारी शक्ति एकताबद्ध बनौँ।
क्रान्ति कुनै पुरानो कथा होइन।
यो आजको जिम्मेवारी हो।
निष्कर्ष
माओलाई सम्झनु भनेको
इतिहास पूजा गर्नु होइन,
वर्तमानलाई असहज बनाउनु हो।
यदि आज पनि माओको नामले
सत्ता र सुविधा असहज हुन्छ भने
त्यही असहजतामा
भोलिको सम्भावना लुकेको छ।
कमरेड माओप्रति श्रद्धासुमनसहित
सम्पूर्ण क्रान्तिकारी शक्ति तथा जनसमुदायमा
हार्दिक क्रान्तिकारी शुभकामना।
माओ सम्झनु भनेको,
डरभन्दा ठूलो प्रश्न उठाउनु हो।
------------------------------------------------------------
✍️ Author:
Lovedev Sharma
Undergraduate Student
BA (English Studies) & B.Ed. (TESOL)
Kathmandu University, School of Education
📧 Email: l@lovedev.com.np
📞 Mobile: +977-9840629598
🌐 Website: www.lovedev.com.np
🌸 "Man is made by his belief. As he believes, so he is." – Shree Krishna 🌸
